Caibidil a Trí: Das Verb (An Briathar)

• alle mehrsilbigenVerben  auf -igh
  z.B.: coinnigh (halten), salaigh (beschmutzen), fiafrigh (fragen)
• synkopierte mehrsilbige Verben auf -il, -in, -ir sowie -is, wenn nach l,n,r
  z.B.: oscail (öffnen), seachain (vermeiden), imir (spielen), freagair (antworten), inis (erzählen)
  Diese verhalten sich wie die auf -(a)igh, jedoch wird die 2.Silbe des Infinitivs vor den entsprechenden Endungen gekürzt (synkopiert: imir zu imr-, oscail zu oscl-, seachain zu seachn-, inis zu ins-). Die Endungen im Präteritum und Imperativ 2.Sing. ist natürlich nicht -igh/-aigh sondern wieder -il, -in, -ir, -is!
  z.T. jedoch nicht Silbenkürzung sondern nur Entpalatalisierung (freastail, taistil):
  z.B.: freastail (teilnehmen, bedienen), freastalaíonn sé, taistil (reisen), taistealaíonn sé
  Einige wenige synkopierte Verben gehören jedoch zur 1. Konjugation (achair (anflehen), achrann sé = er fleht an, achairfidh sé = er wird anflehen)
  (das Verb éirigh (steigen) gehört heute zur Gruppe der mehrsilbigen Verben auf -igh, war nach alter Rechtschreibung jedoch ein synkopiertes mehrsilbiges Verb der 2. Konjugation: éirigh > éirgh-, z.B.: éirgheann sé, heute: éiríonn sé. Es stellt somit ein Bindeglied beider Gruppen dar)
• andere mehrsilbige Verben (oft auf -im, -ing)
  Diese kommen ohne Silbenkürzung (Synkope) aus:
  z.B.: foghlaim (lernen), tarraing (ziehen), fulaing (ertragen)
  Das Verb lorg (aufspüren, suchen) gehört zur 2. Konj., da zweisilbig [lorəg] gesprochen (siehe Hilfsvokal)
  (Die Verben morg (zersetzen), dearg (erröten), searg (verdorren) u.a., obwohl ebenso zweisilbig, gehören zur 1. Konjugation)
• mehrsilbige Verben auf -áil gehören nicht zur 2. Konjugation, sondern zur 1. Konjugation: Verben auf -áil
• einsilbige Verben, gehören nie zur 2. Konjugation sondern stets zur 1. Konjugation, selbst solche auf -igh (siehe 1. Konjugation: Verben auf -igh)

Formen (Standard)

(Die Endungen -(a)igh im Präteritum und Imperativ in den Tabellen treten nur bei Verben auf -igh auf, nicht bei anderen mehrsilbigen Verben)

schlanker Auslaut (auf -igh)
 

	Indikativ				Konditional	Imperativ	Konjunktiv
	Präsens	Präteritum	Imperfekt	Futur			Präsens	Präteritum
1.Sing.	-ím	-igh mé	-ínn	-eoidh mé	-eoinn	-ím	-í mé	-ínn
2.Sing.	-íonn tú	-igh tú	-íteá	-eoidh tú	-eofá	-igh	-í tú	-íteá
3.Sing.	-íonn sé	-igh sé	-íodh sé	-eoidh sé	-eodh sé	-íodh sé	-í sé	-íodh sé
1.Plur.	-ímid	-íomar	-ímis	-eoimid	-eoimis	-ímis	-ímid	-ímis
2.Plur.	-íonn sibh	-igh sibh	-íodh sibh	-eoidh sibh	-eodh sibh	-ígí	-í sibh	-íodh sibh
3.Plur.	-íonn siad	-igh siad	-ídís	-eoidh siad	-eoidís	-ídís	-í siad	-ídís
autonom	-ítear	-íodh	-ítí	-eofar	-eofaí	-ítear	-ítear	-ítí

Beispiel: coinnigh (halten)

	Indikativ				Konditional	Imperativ	Konjunktiv
	Präsens	Präteritum	Imperfekt	Futur			Präsens	Präteritum
1.Sing.	coinním	choinnigh mé	choinnínn	coinneoidh mé	choinneoinn	coinním	go gcoinní mé	dá gcoinnínn
2.Sing.	coinníonn tú	choinnigh tú	choinníteá	coinneoidh tú	choinneofá	coinnigh	go gcoinní tú	dá gcoinníteá
3.Sing.	coinníonn sé	choinnigh sé	choinníodh sé	coinneoidh sé	choinneodh sé	coinníodh sé	go gcoinní sé	dá gcoinníodh sé
1.Plur.	coinnímid	choinníomar	choinnímis	coinneoimid	choinneoimis	coinnímis	go gcoinnímid	dá gcoinnímis
2.Plur.	coinníonn sibh	choinnigh sibh	choinníodh sibh	coinneoidh sibh	choinneodh sibh	coinnígí	go gcoinní sibh	dá gcoinníodh sibh
3.Plur.	coinníonn siad	choinnigh siad	choinnídís	coinneoidh siad	choinneoidís	coinnídís	go gcoinní siad	dá gcoinnídís
autonom	coinnítear	coinníodh	choinnítí	coinneofar	choinneofaí	coinnítear	go gcoinnítear	dá gcoinnítí

breiter Auslaut (auf -aigh)
 

	Indikativ				Konditional	Imperativ	Konjunktiv
	Präsens	Präteritum	Imperfekt	Futur			Präsens	Präteritum
1.Sing.	-aím	-aigh mé	-aínn	-óidh mé	-óinn	-aím	-aí mé	-aínn
2.Sing.	-aíonn tú	-aigh tú	-aíteá	-óidh tú	-ófá	-aigh	-aí tú	-aíteá
3.Sing.	-aíonn sé	-aigh sé	-aíodh sé	-óidh sé	-ódh sé	-aíodh sé	-aí sé	-aíodh sé
1.Plur.	-aímid	-aíomar	-aímis	-óimid	-óimis	-aímis	-aímid	-aímis
2.Plur.	-aíonn sibh	-aigh sibh	-aíodh sibh	-óidh sibh	-ódh sibh	-aígí	-aí sibh	-aíodh sibh
3.Plur.	-aíonn siad	-aigh siad	-aídís	-óidh siad	-óidís	-aídís	-aí siad	-aídís
autonom	-aítear	-aíodh	-aítí	-ófar	-ófaí	-aítear	-aítear	-aítí

Beispiel: salaigh (beschmutzen)

	Indikativ				Konditional	Imperativ	Konjunktiv
	Präsens	Präteritum	Imperfekt	Futur			Präsens	Präteritum
1.Sing.	salaím	shalaigh mé	shalaínn	salóidh mé	shalóinn	salaím	go salaí mé	dá salaínn
2.Sing.	salaíonn tú	shalaigh tú	shalaíteá	salóidh tú	shalófá	salaigh	go salaí tú	dá salaíteá
3.Sing.	salaíonn sé	shalaigh sé	shalaíodh sé	salóidh sé	shalódh sé	salaíodh sé	go salaí sé	dá salaíodh sé
1.Plur.	salaímid	shalaíomar	shalaímis	salóimid	shalóimis	salaímis	go salaímid	dá salaímis
2.Plur.	salaíonn sibh	shalaigh sibh	shalaíodh sibh	salóidh sibh	shalódh sibh	salaígí	go salaí sibh	dá salaíodh sibh
3.Plur.	salaíonn siad	shalaigh siad	shalaídís	salóidh siad	shalóidís	salaídís	go salaí siad	dá salaídís
autonom	salaítear	salaíodh	shalaítí	salófar	shalófaí	salaítear	go salaítear	dá salaítí

synkopierte Verben (auf -il, -in, -ir, -is)

Beispiel: imir (spielen)

	Indikativ				Konditional	Imperativ	Konjunktiv
	Präsens	Präteritum	Imperfekt	Futur			Präsens	Präteritum
1.Sing.	imrím	d’imir mé	d’imrínn	imreoidh mé	d’imreoinn	imrím	go n-imrí mé	dá n-imrínn
2.Sing.	imríonn tú	d’imir tú	d’imríteá	imreoidh tú	d’imreofá	imir	go n-imrí tú	dá n-imríteá
3.Sing.	imríonn sé	d’imir sé	d’imríodh sé	imreoidh sé	d’imreodh sé	imríodh sé	go n-imrí sé	dá n-imríodh sé
1.Plur.	imrímid	d’imríomar	d’imrímis	imreoimid	d’imreoimis	imrímis	go n-imrímid	dá n-imrímis
2.Plur.	imríonn sibh	d’imir sibh	d’imríodh sibh	imreoidh sibh	d’imreodh sibh	imrígí	go n-imrí sibh	dá n-imríodh sibh
3.Plur.	imríonn siad	d’imir siad	d’imrídís	imreoidh siad	d’imreoidís	imrídís	go n-imrí siad	dá n-imrídís
autonom	imrítear	imríodh	d’imrítí	imreofar	d’imreofaí	imrítear	go n-imrítear	dá n-imrítí

nichsynkopierte Verben (auf -im, -ing u.a.)

Beispiel: foghlaim (lernen)

	Indikativ				Konditional	Imperativ	Konjunktiv
	Präsens	Präteritum	Imperfekt	Futur			Präsens	Präteritum
1.Sing.	foghlaimím	d’fhoghlaim mé	d’fhoghlaimínn	foghlaimeoidh mé	d’fhoghlaimeoinn	foghlaimím	go bhfoghlaimí mé	dá bhfoghlaimínn
2.Sing.	foghlaimíonn tú	d’fhoghlaim tú	d’fhoghlaimíteá	foghlaimeoidh tú	d’fhoghlaimeofá	foghlaim	go bhfoghlaimí tú	dá bhfoghlaimíteá
3.Sing.	foghlaimíonn sé	d’fhoghlaim sé	d’fhoghlaimíodh sé	foghlaimeoidh sé	d’fhoghlaimeodh sé	foghlaimíodh sé	go bhfoghlaimí sé	dá bhfoghlaimíodh sé
1.Plur.	foghlaimímid	d’fhoghlaimíomar	d’fhoghlaimímis	foghlaimeoimid	d’fhoghlaimeoimis	foghlaimímis	go bhfoghlaimímid	dá bhfoghlaimímis
2.Plur.	foghlaimíonn sibh	d’fhoghlaim sibh	d’fhoghlaimíodh sibh	foghlaimeoidh sibh	d’fhoghlaimeodh sibh	foghlaimígí	go bhfoghlaimí sibh	dá bhfoghlaimíodh sibh
3.Plur.	foghlaimíonn siad	d’fhoghlaim siad	d’fhoghlaimídís	foghlaimeoidh siad	d’fhoghlaimeoidís	foghlaimídís	go bhfoghlaimí siad	dá bhfoghlaimídís
autonom	foghlaimítear	foghlaimíodh	d’fhoghlaimítí	foghlaimeofar	d’fhoghlaimeofaí	foghlaimítear	go bhfoghlaimítear	dá bhfoghlaimítí